Hai đứa trẻ là một tác phẩm văn học đầy đặc sắc, độc đáo trong chương trình lớp 11. Có nhiều cách cảm nhận về tác phẩm này với những tâm hồn khác nhau. Dưới đây là những tổng hợp về các mẫu sơ đồ tư duy của tác phẩm "Hai đứa trẻ" của Thạch Lam dễ đọc và dễ hiểu nhất đối với mỗi độc giả.

Bạn đang xem: Sơ đồ tư duy bài hai đứa trẻ


1. Đôi nét về tác giả Thạch Lam:

Thạch Lam tên khai sinh là Nguyễn Tường Vinh với quê quán Hà Nội. Ngay từ nhỏ Thạch Lam đã cùng chị gái sống ở quê ngoại chính vì vậy những kí ức tuổi thơ đã để lại những dấu ấn sâu đậm trong nhiều các sáng tác văn chương của Thạch Lam, trong đó có thể kể đến là tác phẩm “Hai đứa trẻ”. Qua tác phẩm, người đọc dễ dàng nhận ra bản thân Thạch Lam là một tâm hồn nhạy cảm,đôn hậu, luôn giàu lòng trắc ẩn, đặc biệt là với những người dân nghèo thành thị và những số phận trẻ thơ khổ cực, vất vả.

Thạch Lam được mệnh danh là là cây bút truyện ngắn tài hoa uyên bác trong nền văn học Việt Nam hiện đại bởi các sáng tác của ông hầu hết đều hướng vào cuộc sống cơ cực của những người dân thành thị nghèo, qua đó làm bộc lộc được vẻ đẹp nên thơ của cuộc sống thường ngày với giọng văn giản dị, trong sáng, giàu chất thơ.

 2. Văn bản Hai đứa trẻ:

Có thể nói, truyện ngắn “Hai đứa trẻ” là tiêu biểu cho phong cách truyện ngắn tài hoa, đầy độc đáo, ấn tượng của Thạch Lam. Qua từng lời văn, người đọc có thể cảm nhận được chất hiện thực hoà quyện cùng sự lãng mạn, tự sự giao duyên cùng chất trữ tình. Tác phẩm đã tái hiện, gợi lại những câu chuyện nơi phố huyện Cẩm Giàng- quê ngoại của tác giả. Thạch Lam đã thể hiện một cách nhệ nhàng mà đầuy tinh tế, thấm thía qua từng câu chữ, giúp người đọc càng thêm thấu hiểu, đồng cảm, thương xót với những cuộc sống cơ cực, vất vả, khổ cực quẩn quanh, u tối tại nơi phố huyện nghèo những năm tháng tước cách mạng. Đồng thời qua tác phẩm truyện ngắn, Thạch Lam còn bộc lộ sự trân trọng những ước vọng nhỏ bé, bình dị của những cố phận người dân nghèo khó khăn, vất vả, cơ cực.

Tác phẩm xoay quanh cuộc sống của hai chị em Liên và An. Hồi còn ở Hà Nội hai chị em từng có một cuộc sống đầy đủ, vui vẻ không muộn phiền. Tuy nhiên, hoàn cảnh gia đình dần sa sút nên hai chị em phải trở về sống với một cuộc sống đơn điệu, nghèo khổ, cơ cực nơi phố huyện nghèo- Cẩm Giàng. Trong một buổi chiều như mọi buổi chiều bình thường, Liên khi nhìn thấy những đứa trẻ nghèo phải đi nhặt nhạnh đồ thừa thải ra, em cảm thấy lòng man mác buồn. Những mảnh đời xung quanh hai chị em Liên cũng không khá hơn hai chị em là bao khi học cũng phải sống một cuộc sống tối tăm, lụi tàn, cơ cực, khổ sở như bác Siêu, chị Tí, bác Sẩm,…Tuy nhiên dù phải sống một cuộc sống luôn khó khăn đủ điều, dù bóng tối bủa vây cuộc đời thì những con người ấy vẫn mang trong mình một niềm hi vọng về điều gì đó tươi sáng, hạnh phúc,rực rỡ hơn. Những nỗi niềm, khao khát về những điều tươi mới ấy được thể hiện thông qua hình ảnh chờ đợi chuyến tàu đêm chạy từ Hà Nội với những âm thanh ồn ào, náo nhiệt phá tan đi cái yên tĩnh của không gian phố huyện trong đêm khuya thanh vắng của những con người nơi phố huyện nghèo.

3. Sơ đồ tư duy truyện ngắn Hai đứa trẻ:

*

Sự xuất hiện của chi tiết hình ảnh đoàn tàu đã góp phần giúp người đọc hiểu sâu hơn về tâm trạng của các nhân vật, đặc biệt là hai chị em Liên. Hai chị em hay cũng chính là hai đứa trẻ đã chờ tàu trong một niềm thiết tha, hi vọng, khắc khoải rồi háo hức,say mễ khi được đón chuyến tàu đêm rồi cũng nuối tiếc,bâng khuâng, buồn man mác tiễn tàu đi. Chẳng phải vì sự tò mò nhất thời, chẳng phải để bán hàng và cũng chẳng phải để gọi người quen, hai chị em chờ tàu chỉ để được nghe,được sống lại với âm thanh, được đắm mình trong ánh sáng và được sống với một thế giới khác đẹp hơn, ồn ào hơn,tươi sáng hơn.

Sự xuất hiện của hình ảnh đoàn tàu còn là một chi tiết giàu sức gợi với ý nghĩa biểu tượng, góp phần làm rõ, nhấn mạnh được tư tưởng, chủ đề của tác phẩm “Hai đứa trẻ”. Hình ảnh đoàn tàu biểu trưng cho quá khứ. Đoàn tàu ấy chạy về từ Hà Nội, chạy về từ miền kí ức tuổi thơ của hai chị em, chạy về trong ước mơ và khát vọng của hai chị em Liên- ước mơ được quay trở về quá khứ,được sống một cuộc sống tươi đẹp như hai chị em đã từng được sống ở trong quá khứ,được đi chơi,được ăn ngon,…. Đây là một tâm lý bình thường của con người. Trong cuộc sống hiện tại,khi thực tế làm con người không thỏa mãn, người ta thường có xu hướng nhớ về quá khứ,muốn được về với quá khá, đặc biệt là quá khứ tươi đẹp,đầy đủ, hạnh phúc. Đặt trong mối quan hệ với hiện tại, đoàn tàu là hình ảnh của một thế giới khác,một thế giới ồn ào,náo nhiệt, rực rỡ,tươi sáng,đủ đầy.Một cuộc sống mà khác hẳn với cuộc sống đắm mình trong bóng tối-một bóng tối mù mịt, tẻ nhạt, đơn điệu nơi phố huyện nghèo với những con người đáng thương. Hình ảnh đoàn tàu xuất hiện còn là ẩn ý của Thạch Lam với khao khát mãnh liệt là khơi dậy được khát vọng và ước mơ của hai chị em Liên hay của chính những người dân phố huyện về một tương lai tươi sáng,rực rỡ.Thạch Lam đã đánh thức,khơi dậy được khát vọng mơ hồ trong hai tâm hồn ngây dại: khát vọng vươn lên, khát vọng đổi mới,thay mới, khát vọng kiếm tìm những gì tươi đẹp của cuộc đời. Nhưng chẳng được bao lâu, rồi hình ảnh đoàn tàu ấy lại biến mất trong bóng đêm với âm thanh nhỏ dần, nhỏ dần,xa dần, xa dần và rồi mất hút trong màn đêm tối đen. Ước mơ,khao khát thoát khỏi hiện tại vốn đã rất mong manh, xa xôi nay lại càng thêm xa vời,khó nắm lấy.

Có thể nói, Thạch Lam quả thực tinh tế và thành công khi ông khắc họa trạng thái tâm lý của hai đứa trẻ thông qua cảnh chờ đợi chuyến tàu đêm. Kết hợp với một giọng văn nhẹ nhàng đậm chất thơ, câu chuyện đã khắc hoạ lên một bức tranh về hai đứa trẻ và những con người bé nhỏ nơi phố huyện với một cuộc sống tăm tối,cơ cực,quẩn quanh. Và rồi Thạch Lam phát hiên ra họ, mang cho họ ánh sáng và ở đây, hình ảnh con tàu chính là tấm lòng,là tình yêu, là sự sẻ chia mà nhà văn muốn dành cho những kiếp người nhỏ bé, nghèo khổ.

Hai đứa trẻ là một tác phẩm văn học rất hay trong chương trình lớp 11. Trong bài viết này hãy cùng tìm hiểu về sơ đồ tư duy Hai đứa trẻ để học tập tốt hơn nhé.


*

Học sinh đã sử dụng vẽ sơ đồ tư duy bài hai đứa trẻ để tiếp thu một cách hiệu quả nhất. Phương pháp giảng dạy này có nhiều lợi ích giúp học sinh dễ dàng hiểu một cách bài bản và kỹ lưỡng hơn. Tìm hiểu thêm về vẽ sơ đồ tư duy Hai đứa trẻ ngắn gọn dễ hiểu trong bài viết này.

1. Sơ Đồ Tư Duy Bài Hai Đứa Trẻ Ngắn Gọn Dễ Hiểu

Tác giả kết luận bằng cách nói, “Chừng ấy con người trong bóng tối như đang mong đợi một thứ gì đó soi sáng cho cuộc sống nghèo khổ hàng ngày của họ”. Rõ ràng bản thân Thạch Lam đã thấu hiểu với những người dân ấy và tác giả rất đồng cảm với những cảnh đời trong bóng tối.

Tác giả chỉ phác họa một bức tranh làng quê nghèo trong tiểu thuyết mà không nêu ra vấn đề gì đáng kể, nhưng dù sao người đọc vẫn ám ảnh bởi hình ảnh mà tác giả lựa chọn sử dụng. Sự đồng cảm của Thạch Lam đối với những người kém may mắn được thể hiện rõ trong tác phẩm của ông, và ông coi đó là những khao khát của họ.

Thạch Lam cũng thể hiện niềm tin và đề cao đức tính của người lao động qua tác phẩm của mình. Dù trong hoàn cảnh nào, họ vẫn tiếp tục làm việc chăm chỉ trong khi im lặng hy vọng vào một tương lai tốt đẹp hơn cho bản thân. Người đọc vẫn có cảm giác rằng những cư dân ở nơi này sẽ không chịu được việc lầm lũi ở đó và họ không ngừng nỗ lực để tiến tới một cuộc sống tươi sáng hơn.

*

2. Đôi nét về tác giả và Văn bản Hai đứa trẻ

Tác giả

Tác giả Thạch Lam tên khai sinh là Nguyễn Tường Vinh sinh ra và học tập tại Hà Nội. Từ nhỏ ông cùng chị gái sống ở quê ngoại, những kí ức tuổi thơ đã lưu lại những dấu ấn sâu đậm trong sáng tác văn chương của Thạch Lam nhất là trong tác phẩm Hai đứa trẻ. Bản thân tác giả là con người có tâm hồn nhạy cảm, rất đôn hậu, giàu lòng trắc ẩn đặc biệt là với những người dân nghèo thành thị và những số phận trẻ thơ.

Ông được mệnh danh là là cây bút truyện ngắn tài hoa uyên bác trong nền văn học Việt Nam hiện đại. Sáng tác của ông thường hướng vào cuộc sống cơ cực của những người dân thành thị nghèo và vẻ đẹp nên thơ của cuộc sống thường ngày với giọng văn giản dị, trong sáng, giàu chất thơ.

Truyện ngắn Hai đứa trẻ

Hai đứa trẻ là tiêu biểu cho phong cách truyện ngắn tài hoa, độc đáo của Thạch Lam. Ở Hai đứa trẻ thể hiện chất hiện thực hòa quyện với sự lãng mạn, tự sự giao duyên với trữ tình. Tác phẩm có lẽ được gợi lên từ những câu chuyện nơi phố huyện Cẩm Giàng, nơi quê ngoại của tác giả. Thạch Lam đã thể hiện một cách nhẹ nhàng mà thấm thía thêm niềm xót thương với những sống cơ cực quẩn quanh, tăm tối tại phố huyện nghèo những ngày trước Cách mạng. Đồng thời ông cũng biểu lộ sự trân trọng ước vọng cuộc sống của họ.

2. Sơ đồ tư duy truyện ngắn Hai đứa trẻ - Thạch Lam

Sơ đồ tư duy cảm nhận về đoàn tàu trong Hai đứa trẻ của Thạch Lam

Mặc dù chỉ là một chi tiết nhỏ nhưng hình ảnh đoàn tàu đã phát triển thành điểm cao tư tưởng của tác phẩm. Nó thể hiện lòng nhân đạo, lòng tiếc thương vô bờ bến đối với những người đã khuất và sự tuyệt vọng, bế tắc trong cuộc sống. Từ đó, Thạch Lam đã tìm cách khơi dậy ở những con người đang chìm trong biển nước hòa bình, bất biến, khát vọng sống, muốn trốn chạy, muốn chuyển mình. Thạch Lam muốn biến văn học trở thành “vũ khí cao quý và lợi hại” bằng cách mang đến cho họ ánh sáng của cuộc sống.

*

Sơ đồ tư duy hình ảnh đoàn tàu trong tác phẩm Hai đứa trẻ

Cái nhìn cụ thể của đoàn tàu đã giúp cho cảm xúc của các nhân vật trở nên dễ hiểu hơn, đặc biệt là chị em Liên và An. Hai chị em hồi hộp chờ đợi chuyến tàu đến, chào đón bằng sự nhiệt tình và say mê, rồi chia tay đầy tiếc nuối. Họ không đợi tàu vì tò mò, để bán đồ, hoặc đi thăm bạn bè. Thay vào đó, họ làm điều đó để nghe âm thanh, nhìn thấy ánh sáng và trải nghiệm một thực tế khác.

Đây là một thứ nhỏ bé khác nhưng có nhiều ý nghĩa biểu tượng và giúp tác phẩm thể hiện ý tưởng và chủ đề của nó. Chuyến tàu đại diện cho quá khứ. Nó trở về từ Hà Nội, cõi của hồi ức tuổi thơ phản ánh mục tiêu và ước mơ của hai chị em.

Những sắc thái nhỏ đã trở thành khái niệm sáng giá nhất của tác phẩm. Nó thể hiện lòng nhân đạo, lòng tiếc thương vô bờ bến đối với những người đã khuất và sự tuyệt vọng, bế tắc trong cuộc sống. Từ đó, Thạch Lam có tác dụng thức tỉnh những con người tự mãn, đánh mất khát vọng sống.

*

Sơ đồ tư phân tích duy tâm trạng của hai đứa trẻ khi đợi tàu

Thạch Lam đã rất tài tình khi nắm bắt được trạng thái tình cảm của hai đứa trẻ qua cảnh hai chị em đợi chuyến tàu đêm. Câu chuyện mô tả hai cậu bé và những cá thể nhỏ bé khác trong xóm vẫn im lặng trong bóng tối và sử dụng một giọng văn trữ tình nhẹ nhàng. 

Niềm cảm thương của nhà văn đối với những mảnh đời cô đơn tưởng như đã bị lãng quên được thể hiện qua hình ảnh đoàn tàu mang ánh sáng Hà Nội. Điều duy nhất mà các nhà văn mong muốn là một lối thoát khỏi cuộc sống buồn tẻ, chán nản. 

Thạch Lam nhằm khơi dậy những tinh thần đang mòn mỏi vì thời cuộc thông qua việc cụ thể là đợi tàu. Không có bất cứ điều gì để hy vọng và chờ đợi nhưng vẫn từ chối làm điều đó là điều đáng sợ.

Xem thêm:

*

Trên đây là các mẫu sơ đồ tư duy hai đứa trẻ mà shthcm.edu.vn Math muốn gửi đến bạn đọc. Hy vọng với những chia sẻ trên các em học sinh có thể thấu hiểu và tiếp thu kiến thức một cách nhanh chóng nhất về hai đứa trẻ sơ đồ tư duy. Chúc các em học tập ngày càng có kết quả cao và tiến bộ hơn.